Het gevaar voor de mensheid is mijns inziens niet dat AI slimmer wordt, maar vooral dat wij (en vooral de volgende generatie) door AI altijd maar dommer worden.
In de halve eeuw dat ik hier rondloop zie ik dat bepaalde skills verloren gaan: de volgende generaties kunnen niet meer hoofdrekenen, kennen geen telefoonnummers meer (ik ken er zelf nog een 30-tal vanbuiten, allemaal van voor 2000) of kunnen zonder GPS de weg naar hun eigen huis niet meer terugvinden. En dan heb ik het nog niet over het onvermogen om nog rustig een boek te lezen, of een film van voor 2010 te zien zonder te denken dat hij niet vooruitgaat. Tiktok en andere shorts gaven ons allemaal de aandachtsspanne van een goudvis.
En ja, het is een stereotype dat al millennia lang meegaat dat de midlifers het moeilijk hebben met de jeugd van tegenwoordig. Maar nu zie ik fundamenteler dingen fout gaan. Als 16-18 jarige wordt het verdomd moeilijk gemaakt om essentiële basisskills te verwerven. Waarom zou je nog de basis van programmeren leren als ChatGPT of Claude het kant-en-klaar uitspuwt? Of leren correct spellen? Of een tekst lezen en analyseren als NotebookLM het in een handomdraai zonder inspanning voor je doet?
Alleen is dit een CATCH-22, want hoe kan je zonder deze basisskills ooit AI controleren? En voor de duidelijkheid: AI en meer bepaald Large Language Models hallucineren niet, ze liegen gewoon of vertellen wat we graag willen horen. Ze zijn als een fantast die verzint wat jij graag wil horen en zonder een hoop basisskills wordt het steeds moeilijker om het kaf van het koren te scheiden. Zelfs voor een rector van een Vlaamse universiteit (en een aula met al haar hoog-intellectuele collega’s die ook niks doorhadden).
Er is ook een smerig aspect aan de manier waarop AI gepromoot wordt. AI staat in de traditie van Uber en AirBnB boven de regels en de wetten van onze samenleving. En ik heb het dan nog niet over de Muskiaanse fake-it-till-you-make-it (als je hem geloofde hadden we al 10 jaar volledig autonoom rijdende auto’s). Maar ze plaatsen zich boven de regels van onze maatschappij: LLM’s leren niet, ze kopiëren blijkt nu zonder zich ook iets aan te trekken van auteursrecht. Gelukkig hebben we Duitse populaire zangeressen om OpenAI terecht te wijzen.
Ook ethisch rammelt het langs alle kanten. Onze privacy is in gevaar, wat ze ook beloven (net zoals dat met search engines het geval is) en er is een opbod bezig waar jij en ik het slachtoffer van zijn.
Microsoft integreert in sneltempo AI in de hele Office-suite. Alles wat je doet en ontvangt in die essentiële software gaat recht naar Microsoft. En als je dat niet wil moet je als organisatie de duurste variant van M365 ($57 / user / maand) nemen en een paar dure consultants inhuren. En eerlijk gezegd dan ben je nog niet zeker dat ze niet aan de slag gaan met je data.
Moet ik er ook nog bijzeggen dat door de Cloud Act Donald Trump en zijn trawanten zonder veel moeite de Microsofts en OpenAI’s van deze wereld toegang kunnen verschaffen tot deze data? Bovendien zal je het ook nooit weten totdat je ’the land of the free’ niet in mag of erger nog, opgepakt wordt.
Dit is trouwens al decennia zo, ook onder presidenten die we wel leuk vonden maar in hun daden veel minder sympathiek waren.
We zijn een wingewest van de Verenigde Staten en dat is voor een belangrijk deel onze eigen schuld en dat van onze leiders. Heel wat organisaties die eigenlijk onze belangen zouden moeten behartigen, collaboreerden als echte Quislings om ons allemaal vast te locken bij Amerikaanse spelers. Soms denk ik dat het Stockholmsyndroom is, maar ik denk dat er meer aardse, minder psychologisch complexe factoren speelden.
Maar wat kan je als eenvoudige burger en enkeling doen? Les 1: je mag neen zeggen en je moet niet meegaan met de andere lemmingen als ze zich van de klif willen storten. Niemand zegt dat je O365 moet gebruiken, een Facebookaccount moet hebben of je diepste zielenroerselen moet bespreken met ChatGPT. Begin eens met de menselijke essenties van het leven: praat eens met iemand, lees een goed boek, denk na voor jezelf en ga af en toe eens goed dwarsliggen.